Skip to main content

Wiele się mówi o sterolach roślinnych i ich dobroczynnym wpływie na organizm. Ale czym one właściwie są i w jaki sposób łączą się z poziomem cholesterolu?

Sterole roślinne, inaczej fitosterole, to związki, które występują w tłuszczach roślinnych. Znakomicie wpływają na gospodarkę lipidową organizmu, hamując absorpcję cholesterolu. Co to oznacza? Przyczyniają się one do utrzymania gospodarki tłuszczowej w ryzach i normują poziom cholesterolu w organizmie.

Czym są fitosterole?

Fitosterole to związki chemiczne, które pozyskuje się z roślin, głównie z orzechów, nasion sezamu, lnu, soi, słonecznika, rzepaku i kukurydzy. Należą one do tej samej grupy, co cholesterol, w budowie bardzo go przypominają. Obecnie wyróżnia się około 150 steroli roślinnych, ale w Polsce najpopularniejszy jest brassikasterol, który występuje wyłącznie w oleju rzepakowym.

Aby fitosterole wywierały pozytywny wpływ na organizm, należy spożywać je w dawce 1,5–3 g każdego dnia. Z danych wynika, że obecnie spożywamy ich zdecydowanie za mało.

Podział steroli roślinnych

Fitosterole dzielą się na sterole oraz stanole, które są zredukowanymi sterolami. Do najczęściej spotykanych steroli roślinnych należą:

  • brassikasterol,
  • stigmasterol,
  • β-sitosterol,
  • a-spinasterol,
  • fukosterol,
  • lofenol.

Fitosterole na cholesterol

Fitosterole wspomagają utrzymanie w normie gospodarki lipidowej. Po spożyciu produktów, które je zawierają, zaczynają one konkurować z cholesterolem o wiązanie w micelach. Dzięki temu nie pozwalają mu się zawiązać i wypychają go z organizmu. Niezwiązany z micelami cholesterol jest wydalany razem z kałem. Jego miejsce zajmują natomiast fitosterole, obniżając w ten sposób poziom cholesterolu całkowitego we krwi. Robią to bardzo skutecznie, zmniejszając poziom cholesterolu nawet o 10 procent.

Mogą też obniżyć frakcję „złego” cholesterolu LDL o 15 procent – to bardzo wysoki wskaźnik, który może znacząco poprawić funkcjonowanie gospodarki tłuszczowej w organizmie.

Jak działają fitosterole?

Sterole roślinne, oprócz zmniejszania wchłaniania cholesterolu w organizmie i zwiększenia poziomu jego wydalania, dodatkowo działają korzystnie na układ trawienny. Mają zdolność zmniejszania stanów zapalnych i działania antybakteryjnego. Dodatkowo wskazuje się na ich właściwości prewencyjne w zakresie chorób nowotworowych.

Fitosterole wspomagają również pracę układu immunologicznego, zwłaszcza w zakresie działania przeciwalergicznego. Poleca się je kobietom, które przechodzą okres menopauzy, by zmniejszyć nieprzyjemne dolegliwości związane z przekwitaniem.

Gdzie znajdziemy sterole roślinne?

Fitosterole występują w:

  • oleju rzepakowym
  • oleju słonecznikowym
  • oleju z orzechów
  • oleju sojowym
  • oleju kukurydzianym
  • oleju sezamowym
  • oliwie z oliwek

Coraz częściej sterolami roślinnymi są wzbogacane takie produkty jak margaryna, sery czy jogurty.

Czy fitosterole są dla każdego?

Sięgając po sterole roślinne, warto pamiętać, by nie spożywać ich w nadmiernych ilościach. Jak we wszystkim, tak i tutaj należy zachować umiar, ponieważ zbyt duże spożycie produktów zawierających fitosterole może zbyt mocno obniżyć cholesterol. Tymczasem jest on niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu, syntezy witaminy D i produkcji hormonów płciowych.

Nadmierne spożycie steroli roślinnych jest niewskazane również przez kobiety w ciąży i małe dzieci do 5. roku życia, które mają wysokie zapotrzebowanie na cholesterol. W razie wątpliwości warto zawsze skonsultować się z pediatrą/lekarzem rodzinnym lub internistą.

Włączać do diety czy nie?

Sterole roślinne powinny być częścią zbilansowanej diety pomagającej zachować dobre zdrowie i dbającej o prawidłową gospodarkę tłuszczową. Sięgając po oleje czy orzechy, warto pamiętać, że mają one również szereg innych zalet – wzmacniają pracę serca, mózgu i układu immunologicznego. Warto zatem wzbogacać nimi codzienne posiłki i korzystać z ich dobroczynnych właściwości, pomagających zachować dobrą formę i unormować gospodarkę lipidową.

Osoby, które chcą dodatkowo zadbać o swój organizm, mogą sięgnąć też po suplementy diety, pomagające utrzymać prawidłowy poziom cholesterolu. Dobrym wyborem jest Berimal, zawierający składniki pochodzenia naturalnego, które są dobrze tolerowane w organizmie.

W składzie Berimalu znajduje się ActiBPF, standaryzowana produkcja polifenoli z bergamoty oraz ekstrakt z czosnku standaryzowany na wysoką zawartość allicyny. Pozwala on utrzymać właściwy poziom glukozy i cholesterolu oraz wspiera mikrokrążenie.